متوکاربامول (نام تجاری: کارباکوت)، از دسته داروهای شل کننده عضلات اسکلتی (ارادی) است که به طور معمول همراه با استراحت و فیزیوتراپی برای بهبود دردها و آسیب های عضلانی تجویز می شود. در ادامه اطلاعاتی درباره موارد و نحوه مصرف متوکاربامول، عوارض جانبی و تداخلات دارویی آن ارائه می شود.
جدول تداخلات دارویی پرخطر، خوابآلودگی و موارد منع مصرف متوکاربامول
| دسته دارویی تداخلکننده | نمونه داروها | پیامد و شدت خطر بالینی | اقدام احتیاطی ضروری |
|---|---|---|---|
| داروهای تضعیفکننده سیستم عصبی (CNS Depressants) | بنزودیازپینها (کلونازپام، دیازپام، آلپرازولام)، الکل و داروهای خوابآور | تشدید عمیق خوابآلودگی، لتارژی، سرگیجه وضعیتی و خطر ایست تنفسی | پرهیز اکید از مصرف همزمان بدون تنظیم دوز تخصصی توسط پزشک؛ خودداری مطلق از رانندگی |
| مسکنهای مخدر و اوپیوئیدی | استامینوفن کدئین، ترامادول، متادون، بوپرنورفین، اکسیکدون | کاهش سطح هوشیاری، افت شدید رفلکسها و دپرسیون تنفسی حاد | تنظیم کمترین دوز ممکن، پایش مداوم اکسیژن و تنفس بیمار |
| داروهای ضد میاستنی گراویس | پیریدوستیگمین (مستینون) | مهار اثر درمانی دارو و تشدید ضعف شدید عضلانی بیمار | منع مصرف مطلق متوکاربامول در بیماران مبتلا به میاستنی گراویس |
نام عمومی: متوکاربامول
نام تجاری: کارباکوت
موارد مصرف متوکاربامول

متوکاربامول برای درمان اسپاسم عضلانی / درد مصرف می شود. این دارو معمولاً همراه با استراحت، فیزیوتراپی و سایر روش های درمانی استفاده می شود. عملکرد آن در بدن کمک به شل شدن عضلات می باشد.
زمان و نحوه مصرف متوکاربامول
طبق دستور پزشک این دارو را بصورت خوراکی با غذا یا بدون آن مصرف کنید. دوز مصرفی را افزایش ندهید و این دارو را بیشتر یا برای مدت طولانی تر از میزان تجویز شده، مصرف نکنید. زیرا با این کار نه تنها وضعیت سریع تر بهبود نخواهد یافت بلکه خطر ابتلا به عوارض جانبی افزایش خواهد یافت.
جدول راهنمای دوزبندی و اشکال دارویی متوکاربامول (خوراکی و تزریقی)
| شکل دارویی | دوز معمول شروع (حمله) | دوز نگهدارنده روزانه | حداکثر دوز و نکات بالینی |
|---|---|---|---|
| قرص متوکاربامول ۵۰۰ میلیگرم | ۱۵۰۰ میلیگرم (۳ قرص) هر ۶ تا ۸ ساعت در ۴۸ تا ۷۲ ساعت اول | ۱۰۰۰ میلیگرم (۲ قرص) هر ۶ تا ۸ ساعت (یا ۷۵۰ میلیگرم هر ۴ ساعت) | حداکثر ۸ گرم در روز در فاز حاد، سپس ۴ گرم روزانه؛ همراه یک لیوان پر آب یا غذا جهت کاهش عوارض گوارشی |
| قرص متوکاربامول ۱۰۰۰ میلیگرم (روباکسین) | ۱ تا ۱/۵ قرص هر ۶ تا ۸ ساعت در روزهای ابتدایی اسپاسم حاد | ۱ قرص هر ۸ ساعت (۳ بار در روز) متناسب با شدت درد و پاسخ عضلانی | بلع کامل قرص بدون خرد کردن؛ بیش از ۲ تا ۳ هفته مداوم بدون دستور پزشک مصرف نشود |
| آمپول کارباکوت (1000mg/10ml) تزریق عضلانی/وریدی | ۱۰۰۰ میلیگرم (یک ویال کامل) عضلانی یا تزریق آهسته وریدی | در صورت اسپاسمهای فلجکننده، تکرار هر ۸ ساعت تا حداکثر ۳ گرم روزانه | حداکثر ۳ روز پیاپی تزریق؛ تزریق وریدی باید بسیار آهسته (حداکثر ۳۰۰ میلیگرم در دقیقه) و در حالت خوابیده انجام گیرد تا از افت ناگهانی فشار خون و سنکوپ پیشگیری شود |
دوز مصرفی بر اساس شرایط پزشکی و پاسخ بدن به درمان تعیین می شود.
در صورت عدم بهبودی یا تشدید وضعیت به پزشک خود اطلاع دهید.
عوارض جانبی متوکاربامول
خواب آلودگی، سرگیجه، سبکی سر، ناراحتی معده، حالت تهوع / استفراغ یا تاری دید ممکن است از عوارض متوکاربامول باشند. در صورت تداوم یا تشدید هر یک از این عوارض، سریعاً به پزشک یا پزشک داروخانه اطلاع دهید.
به یاد داشته باشید که پزشک معالجتان این دارو را برای شما تجویز کرده چرا که بر این باور است که منافع این دارو بیشتر از عوارض آن است. بیشتر افراد با مصرف این دارو، دچار عوارض جانبی جدی نمی شوند.
در صورت بروز هرگونه عارضه جانبی جدی، از جمله: غش کردن، ضربان قلب آهسته، زردی چشم / پوست، حالت تهوع / استفراغ مداوم، تغییرات ذهنی / خلقی (مانند گیجی، فراموشی) بلافاصله به پزشک خود اطلاع دهید.
واکنش آلرژیک بسیار جدی نسبت به این دارو نادر است. با این حال، در صورت مشاهده علائم واکنش آلرژیک جدی، از جمله: راش پوستی (عارضه های پوستی)، خارش / تورم (به خصوص در صورت و زبان و گلو)، سرگیجه شدید و مشکلات تنفسی فوراً به پزشک مراجعه کنید.

موارد مذکور، تمام عوارض جانبی متوکاربامول را در برنمی گیرد؛ بنابراین در صورت مشاهده هر گونه عارضه جانبی دیگری، آن را به پزشک خود یا پزشک داروخانه اطلاع دهید.
موارد احتیاطی و منع مصرف
قبل از مصرف متوکاربامول، در صورت حساسیت به آن یا هر نوع حساسیت دیگری، پزشک خود یا پزشک داروخانه را در جریان قرار دهید. این محصول ممکن است دارای اجزای غیر فعالی باشد که موجب واکنش های آلرژیک و یا مشکلات دیگر شود. برای کسب اطلاعات بیشتر با پزشک داروخانه صحبت کنید.
همچنین قبل از مصرف متوکاربامول، پزشک یا پزشک داروخانه را از سوابق پزشکی خود به خصوص بیماری کبدی مطلع کنید.
این دارو ممکن است باعث سرگیجه، خواب آلودگی یا تاری دید شود. الکل یا ماری جوانا (شاهدانه) می تواند باعث تشدید سرگیجه یا خواب آلودگی شودتا زمانی که از بی خطر بودن کارهایی مانند رانندگی، استفاده از ماشین آلات و هرکاری که نیاز به هوشیاری دارد، اطمینان حاصل نکرده اید از انجام آنها خودداری کنید. مصرف الکل را محدود کرده و در صورت مصرف ماریجوانا آن را با پزشک خود در میان بگذارید.
قبل از انجام عمل جراحی، کلیه مواد دارویی مورد استفاده خود (از جمله داروهای با نسخه، داروهای بدون نسخه و محصولات گیاهی) را به پزشک یا دندانپزشک خود بگویید.
افراد مسن ممکن است نسبت به عوارض جانبی متوکاربامول، به ویژه گیجی، سرگیجه یا خواب آلودگی حساسیت بیشتری نشان دهند. این عوارض جانبی می تواند خطر زمین خوردن را افزایش دهد.

در دوران بارداری، متوکاربامول باید فقط در موارد ضروری مصرف شود. درباره خطرات و فواید دارو با پزشک خود گفتگو کنید.
انتقال این دارو به شیر مادر مشخص نیست. قبل از شیردهی با پزشک خود مشورت کنید.
تداخلات دارویی متوکاربامول
تداخلات دارویی می تواند نحوه ی عملکرد دارو را تغییر داده و خطر بروز عوارض جانبی جدی را افزایش دهد. این یادداشت تمامی تداخلات متوکاربامول را پوشش نمی دهد؛ بنابراین بهتر است نام تمام داروهایی که مصرف می کنید (از جمله داروهای با نسخه و بی نسخه و محصولات گیاهی) را با پزشک خود و پزشک داروخانه در میان بگذارید و بدون تایید پزشک، مصرف هیچ دارویی را شروع یا تمام نکنید، همچنین به هیچ وجه میزان دارو را تغییر ندهید.
در صورت استفاده از سایر داروهای خواب آور، مانند تسکین دهنده درد یا سرفه (مانند کدئین، هیدرو کدون)، الکل، ماری جوانا (شاهدانه)، داروهای خواب یا اضطراب (مانند آلپرازولام، لورازپام، زولپیدم)، داروهای شل کننده عضلانی (مانند کاریسوپرودول، سیکلوبنزاپرین) یا آنتی هیستامین ها (مانند سیتریزین، دیفن هیدرامین) پزشک معالج یا پزشک داروخانه را مطلع کنید.
برچسب روی تمام داروهای خود را مطالعه کنید (مانند آلرژی یا داروهای ضد سرفه و سرماخوردگی) چرا که می توانند حاوی موادی باشند که باعث خواب آلودگی می شود. از پزشک داروخانه نحوه استفاده صحیح داروها را بپرسید.
این دارو ممکن است در برخی آزمایش های تشخیصی (از جمله آزمایش غربالگری ادرار VMA یا 5-HIAA) اثر بگذارد و احتمالاً باعث نتایج کاذب آزمایش می شود. اطمینان حاصل کنید که پرسنل آزمایشگاه و کلیه پزشکان از استفاده شما از این دارو مطلع هستند.
سوء مصرف
در صورت مصرف بیش از حد دارو و بروز علائم جدی مانند غش کردن با مراکز فوریت های پزشکی تماس بگیرید. علائم سوء مصرف می تواند به صورت خواب آلودگی شدید / سرگیجه، تشنج، از دست دادن هوشیاری باشد.
توجه
این دارو را به صورت سرخود به دیگران تجویز نکنید. تجویز آن خلاف قانون می باشد.
این دارو فقط برای شرایط فعلی شما تجویز شده است. بعداً برای بیماری دیگری استفاده نکنید، مگر اینکه پزشک شما را به این کار راهنمایی کند. در این صورت ممکن است داروی دیگری لازم باشد.
دوز فراموش شده
اگر یک دوز از دارو را فراموش کردید، به محض به خاطر آوردن آن را مصرف کنید، اما اگر نزدیک زمان مصرف دوز بعدی بود، از مصرف دوز فراموش شده صرف نظر کنید. همچنین دوز بعدی را به موقع مصرف کرده و برای جبران فراموشی، دوز دارو را دو برابر نکنید.
نگهداری
در دمای اتاق و دور از نور و رطوبت نگهداری شود. از نگهداری دارو در حمام خودداری شود. همه داروها را از کودکان و حیوانات خانگی دور نگه دارید.
دارو ها را به درون توالت و فاضلاب نریزید، مگر آن که دستورالعملی برای انجام آن ذکر شده باشد. در صورت منقضی شدن دارو و یا عدم نیاز به آن، با یک روش مناسب آن را دور بریزید.
جدول مقایسه بالینی شلکنندههای عضلانی مرکزی، ضداسپاسمهای تارگت و درمانهای مکمل اسپاسمهای عضلانی
بر اساس راهنماهای کالج پزشکان آمریکا (ACP) برای مدیریت کمردرد حاد و اسپاسمهای عضلانی-اسکلتی، داروی متوکاربامول به عنوان شلکننده عضلانی مرکزی با اثرات آرامبخش ملایم، در قیاس با مهارکنندههای آنتیکولینرژیک، نوروتوکسینها و ضدالتهابها مورد ارزیابی قرار میگیرد:
| نام دارو | کلاس فارماکولوژی | مکانیسم اثر بر انقباضات عضلانی | کاربرد بالینی در مقایسه با متوکاربامول | پروفایل آرامبخشی و ایمنی |
|---|---|---|---|---|
| اورفنادرین (Orphenadrine) | شلکننده عضلانی با فعالیت آنتیکولینرژیک و آنتیهیستامینی | بلوک گیرندههای موسکارینی مرکزی و مهار بازتابهای چندسیناپسی نخاع | اسپاسمهای عضلانی حاد دردناک همراه با کشیدگی رباطها و تورتیکولی | خوابآلودگی کمتر نسبت به متوکاربامول؛ دارای اثرات سرخوشی ملایم؛ احتیاط در گلوکوم و هیپرتروفی پروستات |
| سم بوتولینوم نوع A (Botox) | مهارکننده بیولوژیک آزادسازی استیلکولین در محل اتصال عصب-عضله | قطع فلجکننده انتخابی تحریکپذیری فیبرهای عضلانی هدف | اسپاستیسیته کانونی شدید، اسپاسمهای مزمن گردن و نقاط ماشهای (Trigger Points) مقاوم | تسکین پایدار به مدت ۳ تا ۶ ماه با تزریق موضعی؛ فاقد هرگونه اثر خوابآلودگی یا تداخل سیستمیک |
| اتودولاک (Etodolac) | ضدالتهاب غیراستروئیدی انتخابی COX-2 | مهار سنتز پروستاگلاندینها در کانونهای آسیب عضلانی-تاندونی | کنترل التهاب و تورم همگام با متوکاربامول در آسیبهای حاد ورزشی و دیسک | سازگاری بسیار عالی گوارشی در مقایسه با ناپروکسن؛ تسریع فرآیند بازتوانی حرکتی بیمار |
| روتیگوتین (Rotigotine) | آگونیست گیرندههای دوپامینی (D1-D3) | مهار مسیرهای غیرارادی تحریک حرکتی در سیستم اکستراپیرامیدال | پرشهای شبانه عضلانی، سفتی پیشرونده اندامها و سندرم پای بیقرار شدید | جذب پیوسته ترانسدرمال پوستی ۲۴ ساعته؛ بدون وابستگی و افت اثر دارویی نیمهشب |
| اکسکاربازپین (Oxcarbazepine) | تثبیتکننده کانالهای سدیمی ولتاژدار | مهار دشارژهای مکرر نورونهای حسی و حرکتی نخاعی | دردهای تیرکشنده عضلانی با منشا رادیکولوپاتی و دردهای نوروپاتیک عضلات کمری | کنترل اسپاسمهای سوزشی مقاوم به شلکنندههای سنتی؛ پایش سطح سدیم سرم |
پرسش های متداول
متوکاربامول چیست؟
متوکاربامول (Methocarbamol) یک داروی شلکننده عضلانی است که برای کاهش درد و اسپاسمهای عضلانی ناشی از آسیبها، کشیدگیها و گرفتگیهای عضلانی استفاده میشود. این دارو بر روی سیستم عصبی مرکزی اثر میگذارد و بهطور مستقیم عضلات را شل نمیکند، بلکه پیامهای عصبی مرتبط با انقباض عضلات را مسدود میکند.
اشکال دارویی:
- قرص خوراکی (۵۰۰ میلیگرم و ۷۵۰ میلیگرم)
- تزریقی
موارد مصرف:
- گرفتگی و اسپاسمهای عضلانی
- دردهای ناشی از آسیبهای اسکلتی-عضلانی
- بیماریهای عضلانی مانند کمر درد یا کشیدگی عضلات
نحوه مصرف قرص متوکاربامول چگونه است؟
- معمولاً بهصورت ۲ تا ۳ بار در روز و طبق دستور پزشک مصرف میشود.
- دوز معمول: ۵۰۰ تا ۱۵۰۰ میلیگرم در هر نوبت
- قرص را به همراه مقدار کافی آب و همراه غذا مصرف کنید تا از ناراحتی معده جلوگیری شود.
نکته: مصرف این دارو نباید بیش از ۳ هفته ادامه یابد، مگر با نظر پزشک.
عوارض جانبی متوکاربامول چیست؟
عوارض معمولاً خفیف و موقت هستند:
- خوابآلودگی
- سرگیجه
- تاری دید
- حالت تهوع
- سردرد
عوارض جدی (نادر):
- واکنشهای آلرژیک (تورم صورت و زبان، دشواری در تنفس)
- تشنج
- کاهش ضربان قلب
هشدار: در صورت بروز علائم آلرژیک یا مشکلات جدی، فوراً به پزشک مراجعه کنید.
قرص کارباکوت چیست؟
کارباکوت یکی از برندهای تجاری داروی متوکاربامول است. این قرص بهعنوان شلکننده عضلانی استفاده میشود و عملکردی مشابه با متوکاربامول دارد.
دوز معمول:
- ۵۰۰ میلیگرم
- ۷۵۰ میلیگرم
موارد مصرف:
- تسکین دردهای عضلانی
- کاهش اسپاسم عضلات
آیا متوکاربامول اعتیادآور است؟
خیر، متوکاربامول بهطور معمول اعتیادآور نیست، اما باید طبق دستور پزشک مصرف شود و از مصرف خودسرانه پرهیز شود.
آیا متوکاربامول باعث خوابآلودگی میشود؟
بله، خوابآلودگی یکی از عوارض شایع متوکاربامول است. از رانندگی و انجام کارهایی که نیاز به هوشیاری دارند، خودداری کنید.
قرص متوکاربامول برای قلب ضرر دارد؟
بهطور معمول این دارو اثر مستقیمی بر قلب ندارد، اما ممکن است در برخی افراد باعث کاهش ضربان قلب شود. افرادی که مشکلات قلبی دارند، باید قبل از مصرف این دارو با پزشک مشورت کنند.
موارد منع مصرف متوکاربامول چیست؟
- حساسیت به متوکاربامول
- بیماریهای کلیوی و کبدی شدید
- صرع کنترلنشده
آیا متوکاربامول برای کودکان مناسب است؟
مصرف متوکاربامول در کودکان باید تحت نظر پزشک باشد و دوز دقیق توسط پزشک تعیین شود.
قرص کارباکوت ۵۰۰ چیست؟
کارباکوت ۵۰۰ حاوی ۵۰۰ میلیگرم متوکاربامول است و بهعنوان داروی شلکننده عضلات برای درمان گرفتگیهای عضلانی تجویز میشود.
دوز مصرفی: طبق تجویز پزشک، معمولاً ۲ تا ۳ بار در روز مصرف میشود.
آیا مصرف الکل با متوکاربامول خطرناک است؟
بله، مصرف همزمان الکل با متوکاربامول میتواند اثرات آرامبخشی دارو را افزایش دهد و منجر به خوابآلودگی شدید، ضعف و حتی مشکلات تنفسی شود.
قرص متوکاربامول ۵۰۰ و ۱۰۰۰ برای چه دردهایی تجویز میشود؟
متوکاربامول (با نامهای تجاری روباکسین و کارباکوت) یک داروی شلکننده عضلانی با اثر مرکزی است که برای تسکین دردهای حاد اسکلتی-عضلانی، گرفتگیهای دردناک ناشی از اسپاسم عضلات کمر، دیسک کمر، گردندرد حاد و کشیدگیهای تاندونی ناشی از آسیبهای ورزشی تجویز میشود. این دارو با تضعیف رفلکسهای اسپاسم در نخاع و مغز عمل میکند و اثر مستقیمی بر روی رشتههای عضلانی ندارد.
بهترین طریقه و زمان مصرف قرص متوکاربامول ۵۰۰ چیست؟
قرص متوکاربامول معمولاً هر ۶ تا ۸ ساعت همراه با یک لیوان کامل آب مصرف میشود. برای کاهش تحریک معده و حالت تهوع، بهتر است آن را همراه غذا یا یک میانوعده سبک میل نمایید. در ۲ تا ۳ روز ابتدایی شروع درمان که اسپاسم عضلانی شدیدتر است، ممکن است پزشک دوز بالاتری (تا ۱۵۰۰ میلیگرم در هر نوبت) تجویز کرده و سپس دوز را به ۱۰۰۰ میلیگرم در هر نوبت کاهش دهد. طول دوره مصرف معمولاً کوتاهمدت (۲ تا ۳ هفته) است.
آیا قرص متوکاربامول باعث خوابآلودگی و سرگیجه میشود؟
بله؛ خوابآلودگی، سرگیجه، منگی و کاهش سطح هوشیاری از شایعترین عوارض متوکاربامول هستند. به همین دلیل در طول دوره درمان با این دارو، اکیداً توصیه میشود از رانندگی، کار با ماشینآلات سنگین، فعالیت در ارتفاع و هرگونه اقدامی که نیاز به تمرکز کامل ذهنی دارد خودداری کنید. همچنین تغییر وضعیت ناگهانی از حالت خوابیده به نشسته یا ایستاده ممکن است سرگیجه وضعیتی ایجاد کند.
تفاوت قرص متوکاربامول با آمپول کارباکوت چیست و چه زمانی تزریق لازم است؟
آمپول کارباکوت (فرم تزریقی متوکاربامول) برای کنترل سریع و اورژانسی اسپاسمهای بسیار شدید و ناتوانکننده عضلانی (مانند قفل شدن حاد کمر) که بیمار قادر به بلع قرص نیست استفاده میشود. تزریق وریدی آن باید با سرعت بسیار آهسته در مراکز درمانی انجام شود تا از افت شدید فشار خون جلوگیری گردد. معمولاً پس از کنترل فاز حاد طی ۲ تا ۳ روز، بیمار به فرم خوراکی (قرص) تغییر داده میشود.
مصرف همزمان متوکاربامول با مسکنها و آرامبخشها چه خطراتی دارد؟
مصرف همزمان متوکاربامول با داروهای آرامبخش (مانند کلونازپام، دیازپام، آلپرازولام)، مسکنهای مخدر (مانند کدئین، ترامادول، متادون) یا نوشیدنیهای الکلی، اثر تضعیفکننده بر سیستم عصبی مرکزی را به شدت تشدید کرده و میتواند خطر خوابآلودگی مفرط، افت ضربان قلب، کاهش عمق تنفس و حتی کمای تنفسی ایجاد کند. بنابراین هرگونه ترکیب دارویی باید صرفاً تحت نظر مستقیم پزشک معالج باشد.
دیدگاه خود را به اشتراک بگذارید.