سالهاست متخصصان بر این باورند که بیشتر سکتههای مغزی با اصلاح سبک زندگی و کنترل عوامل خطر قابل پیشگیری هستند. اکنون نتایج سه پژوهش جدید نشان میدهند که علاوه بر تغذیه سالم، واکسن زونا و حتی یک داروی جدید ضدانعقاد خون نیز ممکن است در کاهش خطر سکته مغزی نقش داشته باشند. البته پژوهشگران تأکید میکنند که هر یک از این یافتهها در مرحله متفاوتی از بررسی قرار دارند و برای تأیید قطعی برخی از آنها به مطالعات بیشتری نیاز است.
یکی از این مطالعات که در نشریه Neurology Open Access منتشر شده، نشان میدهد پیروی از رژیم غذایی مدیترانهای میتواند خطر بروز سکته مغزی را در زنان کاهش دهد. این پژوهش با بررسی اطلاعات تغذیهای ۱۰۵ هزار و ۶۱۴ نفر، میزان پایبندی شرکتکنندگان به این الگوی غذایی را ارزیابی کرد. نتایج نشان دادند افرادی که رژیم غذایی آنها شباهت بیشتری به رژیم مدیترانهای داشت، کمتر در معرض سکته مغزی ایسکمیک و همچنین سکته مغزی هموراژیک قرار گرفتند.
رژیم مدیترانهای بر مصرف فراوان میوه، سبزیجات، حبوبات، غلات کامل، مغزها، دانهها، روغن زیتون فرابکر و ماهیهای سرشار از اسیدهای چرب امگا ۳ تأکید دارد. از آنجا که فشار خون بالا مهمترین عامل خطر سکته مغزی محسوب میشود، متخصصان معتقدند این الگوی غذایی با کمک به کنترل فشار خون، کاهش التهاب، بهبود کیفیت کلسترول و تنظیم قند خون میتواند از سلامت عروق محافظت کند.
میشل روتنشتاین، متخصص تغذیه که در این پژوهش مشارکت نداشت، میگوید:
«تأکید بر مصرف روغن زیتون فرابکر، ماهیهای غنی از امگا ۳، میوهها، سبزیجات، حبوبات، مغزها و دانهها به بهبود عملکرد رگهای خونی کمک میکند و در تنظیم فشار خون، قند خون و التهاب نقش دارد.»
در مطالعه دیگری که نتیجهاش در نشست سالانه کالج آمریکایی قلب و عروق ارائه شد، پژوهشگران به ارتباط واکسن زونا و سلامت قلب و عروق پرداختند. این تحقیق بیش از ۵۵۰ هزار نفر را مورد بررسی قرار داد و وضعیت افرادی که واکسن زونا دریافت کرده بودند را با افرادی که واکسینه نشده بودند مقایسه کرد.
نتایج نشان دادند افرادی که واکسن زونا دریافت کرده بودند، کمتر دچار حوادث قلبیعروقی جدی از جمله سکته مغزی شدند. با این حال، پژوهشگران تأکید میکنند این مطالعه از نوع مشاهدهای بوده است؛ بنابراین نمیتواند ثابت کند که واکسن زونا مستقیماً باعث کاهش خطر سکته مغزی میشود. علاوه بر این، نتایج این تحقیق هنوز در یک مجله علمی داوریشده منتشر نشدهاند.
چنگ-هان چن، متخصص قلب که در این پژوهش حضور نداشت، میگوید:
«در حال حاضر نیز توصیه میکنیم همه افراد ۵۰ سال به بالا واکسن زونا را دریافت کنند. نتایج این مطالعه، بهویژه برای بیماران مبتلا به بیماریهای قلبیعروقی، از این توصیه حمایت بیشتری میکنند.»
سومین پژوهش که در New England Journal of Medicine منتشر شده، به بررسی داروی خوراکی آسوندکسیان (Asundexian) پرداخته است. این دارو میتواند خطر سکته مغزی مجدد را در افرادی که قبلاً سکته مغزی ایسکمیک یا حمله ایسکمیک گذرا (TIA) پرخطر را تجربه کردهاند، کاهش دهد.
این دارو با مهار فاکتور XIa، یکی از پروتئینهای مؤثر در تشکیل لخته خون، عمل میکند و در نتیجه احتمال ایجاد لختههای جدید را کاهش میدهد. پژوهشگران معتقدند این مکانیسم میتواند از بروز سکته مغزی مجدد در بیمارانی که سابقه این بیماری را دارند، پیشگیری کند.
اشکان شعاعمنش، از پژوهشگران اصلی این مطالعه، میگوید:
«حدود ۵۰ سال است که مونوتراپی با آسپیرین، درمان اصلی برای پیشگیری از سکته مغزی مجدد بوده است. نتیجه این پژوهش، نخستین پیشرفت مهم در این زمینه برای بیشتر بیماران مبتلا به سکته مغزی ایسکمیک محسوب میشود.»
با وجود نتایج امیدوارکننده این سه مطالعه، متخصصان تأکید دارند که هیچکدام جایگزین راهکارهای اثباتشده پیشگیری از سکته مغزی نیستند. کنترل فشار خون، ترک سیگار، فعالیت بدنی منظم، حفظ وزن مناسب، کنترل دیابت و پیروی از یک رژیم غذایی سالم همچنان مهمترین اقدامات برای کاهش خطر سکته مغزی به شمار میروند. همچنین داروی آسوندکسیان هنوز بهعنوان درمان استاندارد برای همه بیماران توصیه نمیشود و درباره نقش محافظتی واکسن زونا در برابر سکته مغزی نیز به شواهد بیشتری نیاز است.
بیماری مرتبط
سکته مغزی
سکته مغزی عارضه ای است که در نتیجه اختلال در جریان خون رسانی به مغز رخ می دهد و می تواند عوارضی خطرناک مثل ناتوانی جسمی، مغزی و ...
ثبت دیدگاه
دیدگاه خود را درباره این مطلب بنویسید.