تحقیقات تازهای که توسط تیمی از پژوهشگران دانشگاه هاروارد انجام شده، نشان میدهد که حتی اندکی فعالیت بدنی میتواند تأثیرات چشمگیری بر کاهش خطر مرگ در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ داشته باشد. یافتههای این مطالعه که بهتازگی در مجله معتبر Annals of Internal Medicine منتشر شدهاند، نویدبخش تغییری مهم در نگاه ما به ورزش و سلامت هستند: دیگر لازم نیست حتماً هر روز ورزش کنید تا از فواید آن بهرهمند شوید.
در این پژوهش که دادههای بیش از ۵۱ هزار فرد مبتلا به دیابت مورد بررسی قرار گرفته، محققان شرکتکنندگان را بر اساس میزان و الگوی فعالیت بدنیشان به چهار گروه تقسیم کردند: افراد کاملاً فعال، "جنگجویان آخر هفته" (کسانی که ورزش خود را در یک یا دو روز هفته متمرکز میکنند)، افراد نیمهفعال، و در نهایت، کسانی که کاملاً غیرفعال بودند. نتایج نشان دادند که هم ورزش منظم و هم ورزش متمرکز در آخر هفته، به کاهش معنادار خطر مرگ و میر ناشی از بیماریهای قلبی-عروقی و دیگر علل کمک میکنند. بهطور خاص، جنگجویان آخر هفته تا ۳۳ درصد کمتر در معرض مرگ ناشی از بیماریهای قلبی بودند.
دکتر ژییوان وو، نویسنده اصلی این مطالعه و پژوهشگر فوقدکترا در دانشکده بهداشت عمومی دانشگاه هاروارد، در توضیح نتایج این پژوهش میگوید:
«ما دریافتیم که حتی اگر فعالیت بدنی فقط در یکی دو روز از هفته انجام شود، در صورتی که به سطح توصیهشده برسد، همچنان میتواند مزایای مشابهی با ورزش منظم در طول هفته داشته باشد. این یافته برای بسیاری از افراد پرمشغله که امکان پایبندی به برنامه ورزشی روزانه را ندارند، بسیار دلگرمکننده است.»
طبق توصیههای انجمن دیابت آمریکا، انجام حداقل ۱۵۰ دقیقه فعالیت بدنی با شدت متوسط تا زیاد در طول هفته، کلید حفظ سلامت عمومی و کنترل بهتر قند خون در افراد دیابتی است. این فعالیتها میتوانند شامل پیادهروی سریع، دویدن آهسته، دوچرخهسواری، رقص، یا حتی بالا رفتن از پلهها باشند. مطالعه حاضر نشان داد که چگونگی توزیع فعالیتهای بدنی در طول هفته چندان اهمیتی ندارد؛ آنچه واقعاً مهم است، رسیدن به مجموع زمان ورزش توصیه شده در هفته است.
از آنجا که دیابت نوع ۲ بیش از ۹۵ درصد از موارد دیابت را شامل میشود و معمولاً در بزرگسالی بر اثر عواملی چون چاقی، فشار خون بالا و بیتحرکی ایجاد میشود، یافتههای این تحقیق اهمیت ویژهای دارند. دیابت نه تنها باعث اختلال در تنظیم قند خون میشود، بلکه خطر ابتلا به بیماریهای قلبی، آسیب کلیه، مشکلات عصبی، و حتی زوال شناختی را نیز افزایش میدهد. در این میان، بیماریهای قلبی-عروقی همچنان عامل اصلی مرگومیر در این گروه از بیماران بهشمار میروند.
اما خبر بهتر اینکه، حتی افرادی که به اهداف توصیهشده برای ورزش نرسیدهاند نیز در مقایسه با افراد کاملاً غیرفعال، خطر مرگ کمتری را تجربه کردهاند. به گفته دکتر وو، همین یافته نشان میدهد که «هر مقدار فعالیت بدنی از هیچ بهتر است» و اینکه حتی قدمهای کوچک، میتوانند به تفاوتهای بزرگی در سلامت بلندمدت منجر شوند.
اهمیت این نتایج وقتی دوچندان میشود که به موانع واقعی در مسیر ورزش روزانه توجه کنیم. بسیاری از افراد، بهویژه بیماران دیابتی، با محدودیتهای زمانی، مسئولیتهای خانوادگی یا دسترسی محدود به امکانات ورزشی روبهرو هستند. اکنون پژوهشها نشان میدهند که الگوهای انعطافپذیر ورزشی نیز میتوانند همان مزایای زندگی فعال را فراهم کنند.
دکتر آرون فینگولد، متخصص قلب و عروق در مرکز پزشکی دانشگاه JFK، درباره این پژوهش میگوید:
«این نتایج در واقع بسیاری از تصورات سنتی درباره ورزش را به چالش میکشند. اینکه ورزش حتماً باید بهصورت منظم در طول هفته انجام شود تا موثر باشد، دیگر یک اصل خدشهناپذیر نیست.»
در نهایت، پیام این پژوهش برای افراد مبتلا به دیابت کاملاً روشن است: برای بهبود وضعیت سلامت خود، لازم نیست که ورزشکار حرفهای شوید. حتی با شروعی کوچک، مانند یک یا دو جلسه ورزش در هفته، میتوان از بسیاری از عوارض دیابت پیشگیری کرد و سلامت قلب را حفظ نمود. ورزش، در هر شکل و هر مقدار، بهتر از بیتحرکی است — و حالا، علم این را تأیید میکند.


ثبت دیدگاه
دیدگاه خود را درباره این مطلب بنویسید.