نتایج یک مطالعه جدید نشان میدهند هرچه تعداد عوامل خطر قابل تغییر بیماریهای قلبیعروقی در یک فرد بیشتر باشد، احتمال مشاهده پلاکهای پرخطر و آسیبپذیر در عروق کرونر نیز بیشتر میشود؛ پلاکهایی که احتمال بیشتری دارد باعث رویدادهای قلبی نامطلوب مانند حمله قلبی شوند.
پژوهشگران مؤسسه قلب و عروق Mass General Brigham برای بررسی این ارتباط، تصاویر ۱۳۱ بیمار که پیشتر برای عروق کرونر مسدود یا تنگشده تحت درمان قرار نگرفته بودند را بررسی کردند. در این مطالعه از روش تصویربرداری توموگرافی انسجام نوری یا OCT استفاده شد؛ روشی که با کمک نور نزدیک به مادون قرمز، تصاویر بسیار دقیقی از مقطع رگهای خونی ارائه میدهد.
از هر سه شریان اصلی کرونر هر شرکتکننده تصویربرداری شد و در مجموع ۵۳۴ پلاک برای بررسی در اختیار پژوهشگران قرار گرفت. آنها سپس ارتباط میان تعداد عوامل خطر و میزان و نوع پلاکهای موجود در عروق کرونر را بررسی کردند.
نتایج نشان دادند با افزایش تعداد عوامل خطر، تعداد پلاکهای آسیبپذیر و پرخطر، از جمله فیبروآتروما با کلاهک نازک و پلاکهای غنی از چربی، نیز بیشتر میشد. نوع نخست بهعنوان پلاکی پرخطر شناخته میشود که نسبت به برخی انواع دیگر با احتمال بیشتری باعث رویدادهای قلبی نامطلوب مانند حمله قلبی میشود. در افرادی که دستکم چهار عامل خطر قابل تغییر داشتند، نیمی از پلاکها از نوع فیبروآتروما با کلاهک نازک و چهار پنجم آنها پلاکهای غنی از چربی بودند.
پنج عامل خطر قابل تغییر بررسیشده در این مطالعه شامل سطح بالای کلسترول LDL، فشار خون بالا، دیابت، چاقی و سیگار کشیدن بود. پژوهشگران دریافتند افزایش این عوامل، برخلاف عوامل خطر غیرقابل تغییر، با گستردگی بیشتر پلاکهای پرخطر در هر سه شریان اصلی کرونر ارتباط دارد.
ایک-کیونگ جانگ، نویسنده ارشد مطالعه، گفت:
«هرچه تعداد پلاکهای آسیبپذیر یا مستعد پارگی بیشتر باشد، احتمال اینکه یکی از آنها باعث یک رویداد نامطلوب شود نیز بیشتر خواهد بود.»
او همچنین درباره چرایی ارتباط بیشتر عوامل قابل تغییر با آسیبپذیری پلاکها گفت:
«ما معتقدیم ارتباط میان عوامل خطر قابل تغییر و آسیبپذیری پلاکها تا حد زیادی از طریق التهاب ایجاد میشود.»
به گفته او، هر پنج عامل خطر قابل تغییر میتوانند التهاب عروق را افزایش دهند، در حالی که عواملی مانند سن، جنسیت و سابقه خانوادگی ممکن است بیشتر از مسیرهایی در پیشرفت تدریجی تصلب شرایین نقش داشته باشند که ارتباط مستقیم کمتری با التهاب دارند.
پژوهشگران تأکید میکنند برای بررسی اینکه آیا کنترل شدیدتر عوامل خطر قابل تغییر میتواند آسیبپذیری پلاکها را کاهش دهد، به مطالعات آیندهنگر نیاز است. همچنین، چون دادههای این پژوهش از گروه مشخصی از بیماران بیمارستانی به دست آمده و شرکتکنندگان هنوز برخی درمانها را دریافت نکرده بودند، نتایج فعلی را نمیتوان به همه افراد تعمیم داد. با این حال، نویسندگان مطالعه معتقدند یافتهها اهمیت کنترل زودهنگام و پایدار عوامل خطر قابل تغییر را برای کمک به پیشگیری از حمله قلبی برجسته میکند.
ثبت دیدگاه
دیدگاه خود را درباره این مطلب بنویسید.