آپنه خواب درمان نشده خطر پارکینسون را دو برابر افزایش می‌دهد

پژوهش تازه‌ای که به‌تازگی در مجله معتبر JAMA Neurology منتشر شده، تصویری دقیق‌تر و نگران‌کننده‌تر از رابطه میان آپنه انسدادی خواب و بیماری پارکینسون ارائه می‌دهد؛ رابطه‌ای که تا پیش از این تنها به‌صورت پراکنده به آن اشاره شده بود، اما اکنون با داده‌هایی بسیار گسترده و قابل اتکا تأیید شده است. طبق این تحقیق، افرادی که شب‌ها به دلیل بسته‌شدن موقت مجاری هوایی دچار قطع تنفس می‌شوند، در سال‌های بعد با احتمال بیشتری به پارکینسون مبتلا می‌شوند و هرچه شدت این اختلال خواب بیشتر باشد، خطر نیز افزایش می‌یابد.

این مطالعه توسط پژوهشگران دانشگاه علوم بهداشت اورگان و سیستم سلامت اداره جانبازان پورتلند انجام شده و یکی از بزرگ‌ترین تحقیقات تاریخ در این حوزه محسوب می‌شود. محققان سوابق پزشکی بیش از ۱۳.۷ میلیون نفر را طی بیش از بیست سال بررسی کردند؛ از میان این افراد، ۱.۵ میلیون نفر مبتلا به آپنه خواب بودند. یافته‌ها نشان دادند خطر پارکینسون در افرادی که آپنه خواب درمان نشده دارند، تقریباً دو برابر بیشتر از کسانی است که به این اختلال مبتلا نیستند.

نکته‌ای که این مطالعه را از پژوهش‌های قبلی متمایز می‌کند، توجه به شدت آپنه خواب است. دکتر لی نیلسون، نویسنده اصلی پژوهش، توضیح می‌دهد که آپنه خواب طیفی از شدت‌های مختلف دارد و هرچه این شدت بالاتر باشد، آسیب بالقوه آن نیز افزایش می‌یابد. به گفته او، برای نخستین بار مشخص شده که آپنه خواب شدید با افزایش چشمگیرتر خطر پارکینسون همراه است.

با این حال، شاید مهم‌ترین نکته این مطالعه یک خبر امیدوارکننده باشد: نقش محافظتی دستگاه CPAP. این دستگاه که فشار هوای ملایمی را از طریق ماسکی به مجاری تنفسی هدایت می‌کند، از بسته شدن راه هوا جلوگیری می‌کند و به فرد اجازه می‌دهد خواب پیوسته‌تری داشته باشد. تحلیل داده‌ها نشان می‌دهد افرادی که در دو سال نخست پس از تشخیص، از CPAP استفاده کرده‌اند، حدود ۳۰ درصد کمتر در معرض خطر پارکینسون قرار دارند. در برخی مدل‌ها، این خطر تا حدود ۵۰ درصد کاهش می‌یابد.

اما چرا آپنه خواب می‌تواند مغز را در معرض چنین آسیبی قرار دهد؟ پاسخ در ترکیبی از عوامل فیزیولوژیک نهفته است: افت مکرر سطح اکسیژن، بیداری‌های پیاپی که فرد حتی متوجه آن‌ها نمی‌شود، فشارهای نوسانی بر قلب و عروق و اختلال در چرخه عادی پاکسازی مواد زائد مغز که معمولاً در خواب عمیق اتفاق می‌افتد، از جمله این عوامل هستند. پزشکان معتقدند این روند می‌تواند به‌تدریج به نورون‌ها و ساختارهای حساس مغز آسیب بزند.

با وجود این پیامدهای گسترده، کارشناسان هشدار می‌دهند که ۸۰ تا ۹۰ درصد مبتلایان، به‌ویژه زنان و افرادی که اضافه وزن ندارند، از این بیماری بی‌اطلاع می‌مانند. بسیاری از علائم آپنه خواب مانند خروپف شدید، خواب‌آلودگی روزانه، سردردهای صبحگاهی یا دشواری تمرکز، معمولاً جدی گرفته نمی‌شوند یا به عوامل دیگر نسبت داده می‌شوند.

نتیجه این مطالعه پیام مهمی برای جامعه پزشکی و عموم مردم دارد: اختلالی که شاید ساده و بی‌خطر به نظر برسد، می‌تواند در درازمدت به یکی از پیچیده‌ترین بیماری‌های عصبی پیوند بخورد. تشخیص به‌موقع آپنه خواب و استفاده از درمان‌هایی مانند CPAP نه‌تنها کیفیت خواب و زندگی را بهبود می‌دهند، بلکه ممکن است نقشی محافظتی در برابر بیماری‌هایی مانند پارکینسون داشته باشد.

بیماری مرتبط پارکینسون بیماری پارکینسون نوعی بیماری مزمن عصبی است که با تغییر برخی سلول های تولید کننده دوپامین در مغز ایجاد می شود و منجر به بروز علائ...

بیماری مرتبط آپنه خواب آپنه خواب عارضه ای است که منجر به وقفه های مکرر تنفسی در طول شب می شود و حتی با زمان استراحت کافی فرد ممکن است احساس خستگی کند ی...