یک فراتحلیل جدید نشان میدهد مصرف قهوه ساده و بدون شکر افزوده با احتمال کمتر بروز علائم افسردگی ارتباط دارد؛ درحالیکه مصرف نوشیدنیهای شیرین، نوشابهها، نوشیدنیهای انرژیزا و حتی نوشیدنیهای حاوی شیرینکننده مصنوعی با احتمال بیشتر افسردگی مرتبط بوده است. با این حال، این یافتهها رابطه علت و معلولی را ثابت نمیکنند.
این پژوهش که ماه آگوست در مجله Depression and Anxiety منتشر شد، دادههای ۵۹ مطالعه با مشارکت بیش از ۲ میلیون نفر در ۲۲ کشور را بررسی کرد. نتایج نشان دادند افرادی که قهوه بیشتری مصرف میکردند، در مقایسه با کسانی که قهوه کم مینوشیدند یا اصلاً مصرف نمیکردند، حدود ۱۳ درصد کمتر احتمال داشت علائم افسردگی را تجربه کنند. این ارتباط درباره اضطراب و استرس مشاهده نشد و نتایج نیز به قهوههای ساده با مقدار کم یا بدون شکر افزوده مربوط بود.
جنیفر پالین، متخصص تغذیه که در این پژوهش مشارکت نداشته است، توضیح میدهد که مصرف زیاد قند ممکن است از چند مسیر بر سلامت روان تأثیر بگذارد. او میگوید:
«مصرف مزمن رژیم غذایی سرشار از قند ممکن است فعالیت التهابی عصبی را در نواحی مغز مرتبط با پاسخ اضطرابی افزایش دهد.»
به گفته او، نوشیدنیهای شیرین همچنین ممکن است باعث نوسان قند خون و مقاومت به انسولین شوند و بر پروتئین (BDNF) تأثیر بگذارند؛ پروتئینی که در رشد و حفظ سلولهای عصبی نقش دارد و سطوح پایین آن با افزایش خطر افسردگی مرتبط دانسته شده است.
در مقابل، ترکیباتی مانند اسید کلروژنیک در قهوه وجود دارند که به دلیل خواص آنتیاکسیدانی خود ممکن است به کاهش التهاب کمک کنند. کافئین نیز آدنوزین را مسدود میکند؛ انتقالدهندهای عصبی که در احساس خوابآلودگی و کندی ذهن نقش دارد. این فرایند بهطور طبیعی باعث افزایش سطح دوپامین و سروتونین میشود؛ دو انتقالدهنده عصبی که برای انگیزه، لذت و شادی ضروری هستند.
با این حال، اندرو اودگارد، دانشیار اپیدمیولوژی و آمار زیستی که در این مطالعه مشارکت نداشته، تأکید میکند که شواهد موجود برای توصیه به شروع مصرف قهوه با هدف درمان یا پیشگیری از افسردگی کافی نیستند. بیشتر پژوهشهای این حوزه مشاهدهای هستند و نمیتوان مشخص کرد که نوشیدنیها مستقیماً بر سلامت روان اثر میگذارند یا عوامل دیگری در این ارتباط نقش دارند.
یافتهها همچنین نشان میدهند که همه نوشیدنیهای کافئیندار اثر یکسانی ندارند. برخی مطالعات مصرف چای را با احتمال کمتر افسردگی مرتبط دانستهاند، اما نتایج یکسان نبوده است؛ در مقابل، نوشیدنیهای انرژیزا با احتمال بیشتر افسردگی ارتباط داشتهاند. از سوی دیگر، مصرف زیاد کافئین نیز ممکن است اضطراب و استرس را افزایش دهد.
در مجموع، این پژوهش بر ارتباط احتمالی انتخاب نوشیدنیها با سلامت روان تأکید میکند، اما هنوز شواهد کافی برای تعیین مقدار مشخصی از قهوه یا قند بهعنوان حد ایمن یا راهی قطعی برای پیشگیری از افسردگی وجود ندارد. عوامل ژنتیکی و سبک زندگی نیز بر سلامت روان تأثیر میگذارند و انتخاب نوشیدنی تنها یکی از عوامل مرتبط با آن محسوب میشود.
ثبت دیدگاه
دیدگاه خود را درباره این مطلب بنویسید.