مطالعهای تازه در آلمان، برای کسانی که عادت دارند شام را نزدیک به زمان خواب صرف کنند زنگ خطری را به صدا درآورده است. نتایج این تحقیق که در مجله eBioMedicine منتشر شده، حاکی از آن است که خوردن غذا در ساعات پایانی شب میتواند عملکرد بدن در تنظیم قند خون را مختل کند، حتی در افراد سالم و بدون اختلالات متابولیکی.
پژوهشگران موسسه تغذیه انسانی آلمان در Potsdam-Rehbrücke با بررسی دقیق دادههای مربوط به ۹۲ فرد دوقلو (همسان و غیرهمسان) دریافتند که زمان صرف غذا نقش مهمی در چگونگی واکنش بدن به قند دارد. افرادی که وعده غذایی نهایی خود را دیرتر مصرف میکردند، حساسیت کمتری به انسولین از خود نشان دادند؛ یعنی بدن آنها سختتر میتوانست قند را جذب و مدیریت کند. این کاهش حساسیت، نشانهای از شیوع مشکلاتی در زمینه متابولیسم گلوکز است که در بلندمدت میتواند خطر ابتلا به بیماریهایی چون دیابت نوع ۲ را افزایش دهد.
علت این پدیده را باید در یکی از پیچیدهترین سامانههای بدن، یعنی ساعت زیستی (سیرکادین) جستوجو کرد؛ ساعتی ۲۴ ساعته که بر رفتار، هورمونها، و فعالیت اندامهایی مانند کبد و لوزالمعده تأثیر میگذارد. بدن ما، بسته به زمان روز، به شکل متفاوتی غذا را پردازش میکند. به طور طبیعی، متابولیسم در ساعات اولیه روز فعالتر است و با نزدیک شدن به شب، توانایی بدن در هضم و استفاده بهینه از مواد غذایی کاهش مییابد.
جالبتر آنکه حتی اگر فردی دیابت نداشته باشد، باز هم غذا خوردن در زمان نامناسب میتواند عملکرد بدن را تحت تأثیر قرار دهد. هرچند متخصصان تغذیه مانند دستینی مودی هشدار میدهند که نباید افراد سالم دچار نگرانی افراطی شوند، اما تأکید میکنند که انتخاب زمان مناسب برای غذا خوردن، بهویژه در کنار انتخاب مواد غذایی سالم و پرفیبر، میتواند نقش مهمی در پیشگیری از بیماریهای مزمن ایفا کند.
به گفته مودی، مصرف غذاهای حاوی قند افزوده و غلات تصفیهشده، بهویژه در ساعات پایانی شب، نه تنها قند خون را بهسرعت بالا میبرد، بلکه باعث افت ناگهانی آن و احساس خستگی و گرسنگی مجدد میشود. او توصیه میکند استفاده از منابع غذایی حاوی فیبر، میوهها، سبزیجات و پروتئینهای کمچرب نهتنها سطح قند خون را پایدارتر نگه میدارد، بلکه به بهبود کیفیت رژیم غذایی نیز کمک میکند.
مطالعات مشابه قبلی نیز نشان دادهاند که اختلال در نظم شبانهروزی بدن، مانند کار در شیفت شب یا نخوردن غذا در زمانهای منطبق با چرخه طبیعی نور و تاریکی، میتواند به مشکلات متابولیکی منجر شود. با این حال، آنچه این پژوهش جدید را برجسته میکند، تمرکز آن بر روی ارتباط مستقیم زمان صرف غذا و سحرخیزی یا شبزندهداری فرد است.
در نهایت، اگرچه همه ما گاهی مجبور میشویم شام را دیرتر از معمول صرف کنیم، اما این تحقیق یادآوری میکند که هماهنگی بهتر میان زمان غذا خوردن و ریتم طبیعی بدن، میتواند گامی ساده و موثر برای ارتقاء سلامت عمومی و کاهش خطر بیماریهای متابولیکی باشد.


ثبت دیدگاه
دیدگاه خود را درباره این مطلب بنویسید.